पझेसिव्हनेस 6 - पालकांचे पझेशन

पझेसिव्हनेस ची सुरुवात तर आपल्या आयुष्यात आपल्या लहानपणी आपल्या आईवडिलांकडूनच प्रथम होते. आपण अगदी लहान असतानाची आपल्या बद्दलची काळजी कधी त्यांच्या पझेशन मध्ये बदलते हे त्यांच्याही लक्षात येत नाही. मुलांचे वय वाढते तशी त्यांची स्पेस सुद्धा वाढत जाणे गरजेचे असते याकडे अजूनही आपल्याकडे लक्ष दिले जात नाही. लहानपणी त्यांना कळत नाही म्हणून त्यांच्यासाठी, त्यांच्या वतीने आपण निर्णय घेत असतो; पण जेव्हा त्यांना कळायला लागते तेव्हा त्यांचे निर्णय त्यांना घेऊ देणे गरजेचे असते. अर्थात 'मुलांना समज येणे' ही एक निरंतर प्रक्रिया आहे. यामध्ये कोणत्याही एका टप्प्यावर अचानक त्यांना सगळी समज आली असं होत नसतं, तर हळूहळू एकेका गोष्टीविषयी त्यांची समज विकसित होत जातं असते. त्यांना जेवढी जास्त स्पेस मिळत जाईल तेवढीच त्यांची समज सुद्धा व्यापक बनत असते. याबाबतीत आपल्या असं लक्षात येईल कि ज्या गोष्टींपासून मुलांना पालकांनी लहानपणापासून नेहमीच दूर ठेवले, त्या गोष्टींची समज मुलांमध्ये वेळीच पुरेशी विकसित होत नाही. उदाहरणार्थ, गॅस जवळ (किंवा चुलीजवळ किंवा स्टोव्ह जवळ) अजिबात फिरकायचे नाही असा काही घरांत मुलांना दम भरला जातो. त्यासाठी त्यांना किचनमध्ये येऊ सुद्धा दिलं जात नाही. त्या घरातील मुलांना गॅस किंवा स्टोव्ह कसा पेटवायचा आणि कसा बंद करायचा हेसुद्धा अनेक दिवस कळत नाही. स्वयंपाकघरातील पुढचा अभ्यास तर लांबची गोष्ट राहिली. तर काही घरांमध्ये अगदी लहानपणापासून मुलांना खेळायलाच स्वयंपाक घरात बसवलं जातं. त्यांना धान्य, पीठ, त्यांच्या साईजची शेगडी व इतर भांडी आणून दिली जातात व पुढे प्रत्यक्ष कामात पण सहभाग दिला जातो. त्या घरातील मुलं अगदी कमी वयात उत्तम स्वयंपाक सुद्धा करायला लागतात. अर्थात अशी उदाहरणे अपवादात्मक आहेत.

लहानपणी मुलांनी काय खावं, काय घालावं, काय खेळावं, कुठे खेळावं अशा सगळ्या गोष्टी पालक ठरवतात. यात मुलांची काळजी व प्रेम असते आणि मुलांना त्या गोष्टींचा निर्णय घेण्याची क्षमता अजून आलेली नसते हे बरोबर आहे. पण पुढे मुलं मोठी होत असताना त्यांची निर्णयक्षमता तयार झालेली असताना व त्यांना काय हवंय, काय नकोय हे त्यांना आता कळायला लागलेलं असूनसुद्धा अनेक पालक त्यांच्यावर आपले निर्णय लादत राहतात. कारण तोपर्यंत पालकांना पूर्ण सवय झालेली असते की आपल्या मुलांसाठी सगळे निर्णय आपणच घ्यायचे आहेत. या सवयीतून बाहेर पडणे पालकांना अवघड जाते आणि यातूनच पझेशनची (मालकीची) भावना अधिक तीव्र व्हायला लागते. मुलं आपलं ऐकत नाहीत म्हणजे आपला त्यांच्यावरचा ताबा सुटतोय का असं पालकांना वाटायला लागतं आणि मग ते हा ताबा परत मिळवण्यासाठी आटापिटा करू लागतात. यातूनच पालक व मुलं यांच्यातील वादाला सुरुवात होते.
अशी अनेक उदाहरणे सांगता येतील; पण विषयांतर नको. पुढे कधी वेळ मिळाला तर पालकत्व या विषयावर सविस्तर लिहिण्याचा प्रयत्न करीन.
- सचिन (8424041159)
(तुमच्याकडेही असे अनेक अनुभव असतील, तर नक्कीच शेअर करा आणि सर्व लेख एकत्रित वाचण्यासाठी या फेसबुक पेजला नक्की जॉईन करा व आपल्या प्रतिक्रिया सुद्धा द्या.)

टिप्पण्या

या ब्लॉगवरील लोकप्रिय पोस्ट

पर्व 4 - 'सेक्स' वर बोलू काही (भाग 3 - मुक्त लैंगिकता म्हणजे काय?)

शेअरिंग केअरिंग - भाग 39 (पालकत्व - 1)

लैंगिक संबंध